Ελλάδα-ΗΠΑ: Αμυντική συμφωνία θα υπογράψει ο Πομπέο στην Αθήνα

Χρόνος ανάγνωσης ⏰ 2 λεπτά

Με πυρετώδη ρυθμό και με χρονικό ορίζοντα την επίσκεψη του αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάικ Πομπέο στις 5 Οκτωβρίου στην Αθήνα διεξήχθησαν οι σκληρές παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών με σκοπό την αναθεώρηση και επικαιροποίηση της διμερούς Συμφωνίας Αμυντικής Συνεργασίας (Mutual Defense Cooperation Agreement – MDCA).

Αν και ήταν εξαρχής σαφές ότι υπήρχε κοινή επιθυμία να κλείσει το ζήτημα κατά τη διάρκεια της επίσκεψης Πομπέο με την υπογραφή ενός Πρωτοκόλλου Επικαιροποίησης, υπήρξαν αρκετά ζητήματα νομικής αλλά και πολιτικής φύσεως που κυριάρχησαν στις συνομιλίες. Η Αθήνα επεδίωκε κάποιου είδους πολιτικές εγγυήσεις/δεσμεύσεις στήριξης της χώρας μας, ιδιαίτερα έναντι μιας πολύ διεκδικητικής Τουρκίας. Αλλωστε, η αναθεώρηση της MDCA συνιστά μείζονα κίνηση στη σκακιέρα των ελληνοαμερικανικών σχέσεων σε μια περίοδο σημαντικότατων εξελίξεων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής και η ανάγκη ανταλλαγμάτων προβάλλει επιτακτική.

Οι διαπραγματεύσεις που διεξήχθησαν με τη συμμετοχή των υπουργείων Εξωτερικών και Εθνικής Άμυνας, καθώς επίσης και στελεχών της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα, του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αλλά και της Διοίκησης των Αμερικανικών Δυνάμεων στην Ευρώπη (EUCOM), ολοκληρώθηκαν έπειτα από περίπου πέντε γύρους συνομιλιών. Ο στόχος ήταν να έχει ολοκληρωθεί η διελκυστίνδα ανταλλαγής προσχεδίων μέχρι τις 20 Σεπτεμβρίου ώστε το σχετικό Πρωτόκολλο να υπογραφεί κατά τη διάρκεια της επίσκεψης Πομπέο (φτάνει στην Αθήνα το βράδυ της 4ης Οκτωβρίου). Αυτό κατέστη τελικώς εφικτό και ο κ. Πομπέο θα το υπογράψει μαζί με τον έλληνα ομόλογό του Νίκο Δένδια.

Οι συνομιλίες που ξεκίνησαν από τον περασμένο Μάιο εστιάστηκαν στις αλλαγές που θα γίνονταν επί του Παραρτήματος (Annex) της διμερούς Συμφωνίας Αμυντικής Συνεργασίας και όχι επί του βασικού σώματος αυτής.

Η διαφοροποίηση αυτή είναι κρίσιμη: στο βασικό μέρος της MDCA περιλαμβάνεται η διάρκεια της συμφωνίας, ενώ στο Παράρτημα εντοπίζονται οι κρίσιμες τεχνικές λεπτομέρειες για τη λειτουργία των αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων επί ελληνικού εδάφους. Στην παρούσα φάση δεν αναμένεται να ληφθεί απόφαση για τη χρονικά μεγαλύτερη ισχύ μιας ανανεωμένης συμφωνίας.

Η Ουάσιγκτον πρότεινε μία κατ’ ελάχιστον 5ετή χρονική διάρκεια ισχύος, με εναλλακτικές επιλογές την 8ετή ή τη 10ετή διάρκεια – με δυνατότητα αυτόματων ανανεώσεων ουσιαστικά επ’ αόριστον. Το ζήτημα για αλλαγή της διάρκειας μάλλον παραπέμπεται για το 2020. Άλλωστε η θεσμοποίηση του Στρατηγικού Διαλόγου, ο δεύτερος γύρος του οποίου θα πραγματοποιηθεί μεταξύ 7 και 9 Οκτωβρίου με τη συμμετοχή άλλων στελεχών της αμερικανικής κυβερνήσεως, αμέσως μετά την επίσκεψη του κ. Πομπέο, συνιστά πλέον το κατάλληλο φόρουμ για τέτοιου είδους συζητήσεις.