fbpx
ΕΛΛΑΔΑ ΕΝ-ΘΕΣΕΙΣ

Το ναι στο μεγάλο ΟΧΙ

Του Νίκου Τ. Παγώνη

Σήμερα γιορτάζουμε τα 80 χρόνια της ιστορικής στιγμής που η μικρή Ελλάδα βροντοφώναζε το περιβόητο ΟΧΙ στην απαίτηση της φασιστικής Ιταλίας να επιτρέψει τη διέλευση των στρατευμάτων της και την ουσιαστική υποδούλωση της χώρας.

Σήμερα, όπως και κάθε χρόνο εξάλλου, οι απόγονοι εκείνων των απαράμιλλων αγωνιστών του Σαράντα εορτάζουν το μεγαλείο της φυλής και όλα τα υπόλοιπα που επί σειρά ετών διδάσκονται στα σχολεία, γίνονται παρελάσεις, εκφωνούνται λόγοι και γενικά δημιουργείται μια εορταστική ατμόσφαιρα, υπόχρεοι στις επιταγές που επιβάλουν να μη ξεχνιούνται οι σημαντικές στιγμές του Έθνους και να διαιωνίζονται τα σημεία της Ιστορίας μας που προσφέρονται προς παραδειγματισμό και εθνική υπερηφάνεια.

Καλά όλα αυτά, λοιπόν, και άξια, αλλά κατά πόσον βοηθούν τον μέσο πολίτη να κατανοήσει το τι ακριβώς συνέβη εκείνες τις μέρες και κατά πόσον το τι έγινε τότε έχει αντίκτυπο στο σήμερα;

Πέρα από μία ακόμα καλοδεχούμενη αργία και τις παρελάσεις, που σπάνε τη ρουτίνα και προσδίδουν μια φαντασμαγορική ατμόσφαιρα, τι άλλο βγαίνει από το να θυμόμαστε ένα μοναδικό γεγονός στο παγκόσμιο γίγνεσθαι; Η νίκη του Δαυίδ εναντίον του Γολιάθ είναι βεβαίως πάντοτε κάτι το σημαντικό, αλλά σε τι προσφέρεται στη σημερινή συγκυρία της οικονομικής κρίσης και του κοινωνικού ξεχαρβαλώματος; Ιδιαίτερα όταν γιορτάζεται η αρχή του πολέμου και όχι η νικητήριος έκβασή του.

Θα τολμούσα να πω ότι ουδεμία σύγκριση μπορεί να γίνει μεταξύ του τότε και του τώρα. Και το λέω αυτό, χωρίς διάθεση για γκρίνια και μουρμούρα. Κινδυνεύοντας να κατηγορηθώ και πάλι (από μερικούς) για έλλειψη κατανόησης θα πω τα εξής: Ξημερώνοντας η 28η Οκτωβρίου και υπό την απειλή υποδούλωσης της χώρας ο πατριωτισμός όλων έλαμψε και άστραψε!

Οι οποιεσδήποτε διαφορές μπήκαν στο περιθώριο, τα πολιτικά πάθη και μίση ξεχάστηκαν, οι κοινωνικές τάξεις ισοπεδώθηκαν, η ιδιοτέλεια και ο φιλοτομαρισμός εξοστρακίστηκαν, οι εγωισμοί εξαφανίστηκαν, ο ηρωισμός εκτινάχτηκε στα ύψη, η πατρίδα τέθηκε υπεράνω όλων και ο ελληνισμός για μια ακόμα φορά έκανε το θαύμα του: Πρώτη χώρα στην τότε δοκιμαζόμενη Ευρώπη, η Ελλάδα, σήκωσε ανάστημα, είπε Όχι στον συγκριτικά πανίσχυρο εχθρό και Νίκησε!

Και νίκησε όχι γιατί ήταν τυχερή ή έτυχε, αλλά γιατί κυριάρχησε η ομοψυχία, η ομόνοια, η αλληλεγγύη, ο ενθουσιασμός και η αποφασιστικότητα. Νίκησε γιατί δεν μεμψιμοίρησε, δεν δείλιασε, δεν κράτησε κρατούμενα, δεν υπολόγισε συμφέροντα, δεν έβαλε πάνω από το γενικό καλό το ατομικό. Και όταν ένα ολόκληρο Έθνος μάχεται ως μια γροθιά, ελάχιστες πιθανότητες έχει να χάσει. Πρόσθεσε τώρα και την παραδοσιακή αγάπη του Έλληνα για την ελευθερία, το εθνικό φιλότιμο και την πολεμική αρετή και τότε οι σιδερόφραχτες μεραρχίες γίνονται ζάφτι και οι επίλεκτες εχθρικές μονάδες τρέπονται σε φυγή.

Έφτανε ένα «Αέρα» για να εμψυχώσει τους ταλαιπωρημένους φαντάρους και να σπείρει τον τρόμο στην αντίθετη πλευρά και ούτε η πείνα, τα κρυοπαγήματα, οι κακουχίες, το κρύο και η κακοπέραση στάθηκαν ικανά ν’ αποτρέψουν τον Έλληνα φαντάρο από το να γράψει τη λαμπρή σελίδα της εποποιίας του Σαράντα και να σταθεί αιώνιο, παγκόσμιο σύμβολο μαχητικότητας, ηρωισμού και αποφασιστικότητας.

Τότε η Ελλάδα είπε όχι, σήμερα δυσκολεύεται να πει ναι

Σήμερα, υπό την απειλή ενός άλλου είδους εξαφανισμού, η Ελλάδα στερείται εκείνης της ομοψυχίας, της ομόνοιας, της αλληλεγγύης που έδειξε όταν οι φασίστες του Μουσολίνι ζητούσαν την υποταγή της. Τότε η Ελλάδα σύσσωμη είπε όχι, σήμερα δυσκολεύεται να πει ναι. Ένα ναι που θα βγαίνει από τα βάθη της ψυχής της και θα προφέρεται, ξανά, από το σύνολο των τέκνων της. Ένα όχι στην υποδούλωση και ένα ναι στην πρόοδο, στην αλλαγή, στην καινοτομία, στην εφευρετικότητα, στην προκοπή, στην κοινωνική συνοχή, στην ισοπολιτεία και ισονομία όλων των πολιτών.

Και δυσκολεύεται να πει ναι, γιατί αντίθετα με το τι συνέβηκε το Σαράντα, ο εγωισμός, η ιδιοτέλεια, το συμφέρον, η συναλλαγή, η διαπλοκή, ο φιλοτομαρισμός, ο ετσιθελισμός κυριαρχούν. Ο πατριωτισμός, παρεξηγημένος σπαταλάτε στις πλάτες κάποιον φουκαράδων, άμοιρων ξένων και η έννοια πατρίδα είναι συνυφασμένη με το τι μπορούμε να πάρουμε και όχι με το τι μπορούμε να δώσουμε.

Η πατρίδα σήμερα είναι τροφοδότης της ιδιοτέλειάς μας, των συμφερόντων μας και όχι ο φάρος που μας οδηγεί. Ουδείς πλέον είναι διατεθειμένος να υποστεί ούτε κατά διάνοια τις κακουχίες του Σαράντα για να λάμψει νικητής η πατρίδα μας και το συλλογικό συμφέρον περιορίζεται στις συντεχνίες και στα κάθε είδους σόγια που νέμονται τον δημόσιο κορβανά.

Το μεγάλο Όχι του Σαράντα ήταν συνυφασμένο με ένα μεγάλο Ναι στις ανάγκες της πατρίδας. Ουδείς σκέφτηκε το πώς θα μπορούσε να εκμεταλλευτεί την κατάσταση και να πλουτίσει και κανείς δεν τόλμησε να λιποψυχήσει και να την κοπανίσει από το εθνικό προσκλητήριο. Οι μάνες έστελναν με χαμόγελο τους γιους τους στο μέτωπο, ξέροντας πως μπορεί και να μη γύριζαν, γιατί αυτό είχε ανάγκη η πατρίδα. Δεν τους κανάκευαν, δεν τους έκρυβαν και δεν τους μάθαιναν ότι πάνω απ’ όλα είναι η αφεντομουτσουνάρα τους.

Βεβαίως, τώρα θα μου πείτε, άλλαξαν οι καιροί. Πόλεμο έχουμε να δούμε πάνω από εβδομήντα έξη χρόνια. Μάθαμε να ζούμε μαλθακά, πώς να κάνουμε πίσω; Η φτώχεια δεν υποφέρεται και, στο κάτω-κάτω της γραφής, τι ζητάμε; λίγη ευμάρεια και καλοπέραση.

Μα, και τότε η χώρα φτωχιά ήτανε. Το βιοτικό επίπεδο της εποχής χροιά μπροστά στο σημερινό και όμως, το φιλότιμο και ο πατριωτισμός έλαμψαν ασύγκριτα. Και τότε ο καθένας την ευμάρεια τη δική του και της οικογενείας του αποζητούσε, δεν δίστασε, όμως, να τα δώσει όλα. Και όταν λέω όλα, εννοώ όλα.

Φυσικά, η καλοπέραση μας έκανε μαλθακούς, η νέα οικονομική τάξη πραγμάτων μας έμαθε τις πονηριές του επιχειρείν, το εύκολο κέρδος και ο κρατισμός σμιλεύτηκε στο πετσί μας, πού καιρός για πατριωτισμούς και τα τοιαύτα. Μας αρκούν μερικοί πανηγυρικοί λόγοι, λίγο εθνικός ενθουσιασμός, ας ξαναθυμηθούμε κι εκείνο το «οι ήρωες πολεμούν σαν Έλληνες» και του χρόνου πάλι.

Και η πατρίδα; Ε, εκείνη μπορεί να περιμένει μέχρι την επόμενη Εθνική Εορτή για να την ξαναθυμηθούμε. Βλέπετε, τώρα είμαστε όλοι δοσμένοι στη σωτηρία της «τσέπης» μας για να περισσεύει χρόνος και για εκείνη. Πού καιρός για τι μεγάλες κουβέντες. Το Όχι μπορεί να περιμένει μέχρι του χρόνου ξανά.
Αχ, και να μπορούσαμε να πούμε ναι στο νόημα εκείνου του μοναδικού, απαράμιλλου, ηρωικού Όχι…

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΩΝ