Αλλάζει το τοπίο στο παγκόσμιο εμπόριο

Χρόνος ανάγνωσης ⏰ 3 λεπτά

Ο πόλεμος στην Ουκρανία αλλάζει άρδην το τοπίο στο παγκόσμιο εμπόριο με την ανάδειξη νέων οικονομικών σφαιρών και πρωταγωνιστές την Κίνα με την Ρωσία.

Επενδυτές εκτιμούν ότι ο πόλεμος θα αναδιαμορφώσει τις παγκόσμιες ροές χρήματος, μετά και την στάση που κράτησε η Κίνα στις γεωπολιτικές εντάσεις, η οποία απέφυγε να καταδικάσει τη Μόσχα και να συστρατευθεί με την Δύση.

Όπως αναφέρει το Reuters, τον περασμένο μήνα, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν, πριν ακόμη στείλει τις δυνάμεις του στην Ουκρανία, έκανε λόγο με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ για μια εταιρική σχέση “χωρίς όρια”, με την υπόσχεση να συνεργαστούν περισσότερο εναντίον της Δύσης.

Οι χρηματοπιστωτικές αγορές ανησυχούν ότι ένα μπλοκ Ρωσίας-Κίνας θα μπορούσε να αντιμετωπίσει τα αντίποινα των ΗΠΑ.

Σημειώνεται ότι το εμπόριο της Κίνας τον περασμένο μήνα ανήλθε σε 137 δισ. δολάρια με την Ευρωπαϊκή Ένωση και 123,3 δισ. δολάρια με τις Ηνωμένες Πολιτείες και 26,4 δισ. δολάρια με τη Ρωσία.

Ειδικότερα, το εμπόριο μεταξύ Ρωσίας-Κίνας αυξήθηκε κατά 35% το 2021 στα 146,9 δισ. δολάρια, σύμφωνα με τα στοιχεία των κινεζικών τελωνείων, μια τάση που πιθανότατα θα επιταχυνθεί με τις νέες σαρωτικές κυρώσεις που αποκόπτουν τη Ρωσία από τις δυτικές αγορές.

Μια μετατόπιση στις εμπορικές ροές έχει ήδη ξεκινήσει από την προσάρτηση της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014, δήλωσε ο Τομ Τζέιμς, διευθύνων σύμβουλος της TradeFlow Capital Management στη Σιγκαπούρη, ενός ταμείου χρηματοδότησης εμπορίου.

Όπως είπε: “Η Ρωσία έχει ήδη αρχίσει να συναλλάσσεται σε ρενμίνμπι με την Κίνα”, προσθέτοντας ότι οι τράπεζες μπορούν να συναλλάσσονται μεταξύ τους εκτός του δικτύου SWIFT -από το οποίο η Μόσχα είναι πλέον αποκλεισμένη- και το Πεκίνο θα μπορούσε να επωφεληθεί σημαντικά, αν και όχι χωρίς κινδύνους.

Λίγο περισσότερο από το ένα τέταρτο των κινεζικών εξαγωγών προς τη Ρωσία διακανονίστηκαν σε γουάν το πρώτο εξάμηνο του 2021, από μόλις 2% το 2013, καθώς και οι δύο χώρες προσπαθούν να μειώσουν την εξάρτηση από το δολάριο.

Σε ερώτηση σχετικά με τους κινδύνους που μπορεί να αντιμετωπίσει το Πεκίνο εάν παράσχει οικονομική βοήθεια στη Μόσχα, συμπεριλαμβανομένου του πλήγματος των κυρώσεων, το υπουργείο Εξωτερικών της Κίνας δήλωσε στο Reuters σε ανακοίνωσή του: “Η Κίνα και η Ρωσία θα συνεχίσουν να πραγματοποιούν κανονική οικονομική και εμπορική συνεργασία σε πνεύμα αμοιβαίου σεβασμού, ισότητας και αμοιβαίου οφέλους”.

Όμως η πίεση στο παγκόσμιο εμπόριο που προκύπτει από τον πόλεμο είναι ήδη εμφανής σε απαγορεύσεις εξαγωγών και εμπλοκές στην αλυσίδα εφοδιασμού. Αγαθά όπως άνθρακας από την Ινδονησία, μέχρι τα αιγυπτιακά όσπρια και φυτικά έλαια δεν είναι διαθέσιμα για πώληση στο εξωτερικό.

Οι αγοραστές τροφίμων ψάχνουν για ρύζι που θα αντικαταστήσει το ουκρανικό και το ρωσικό σιτάρι, μια έλλειψη λιπασμάτων διαφαίνεται καθώς ο κόσμος έχει αποκοπεί από τη ρωσική ποτάσα -ένα βασικό συστατικό για την παρασκευή τους- και δεν φαίνεται να υπάρχει μεγάλη δυναμική για την αποκατάσταση του παγκοσμιοποιημένου συστήματος.

Η Κίνα στοχεύει στην επίτευξη της δυνατότητας να οδηγήσουν σημαντικές ροές χρημάτων και αγαθών εκτός ενός συστήματος που κυριαρχείται από το δολάριο – κάτι που το Πεκίνο επιδιώκει να κάνει εδώ και μια δεκαετία.

Αυτή την εβδομάδα η Wall Street Journal ανέφερε ότι οι συνομιλίες μεταξύ της Κίνας και της Σαουδικής Αραβίας για την ανταλλαγή πετρελαίου με γουάν αντί για δολάρια επιταχύνθηκαν, ίσως ένα βήμα προς τα εμπρός στις προσπάθειες προώθησης του γουάν ως εμπορικού και αποθεματικού νομίσματος.

“Όταν τελειώσει ο πόλεμος, το αμερικανικό δολάριο θα πρέπει να είναι πολύ πιο αδύναμο και από την άλλη πλευρά, το ρενμίνμπι πολύ ισχυρότερο”, ανέφερε ο στρατηγικός αναλυτής της Credit Suisse, Zoltan Pozsar, σε σημείωμά του, περιγράφοντας μια “αλλαγή καθεστώτος”, καθώς η Κίνα αγοράζει ρωσικά εμπορεύματα.

Επενδυτές εκφράζουν την άποψη ότι η Ρωσία κατευθύνεται προς την Ανατολή, όχι προς τη Δύση και ότι η παγκοσμιοποίηση όπως την ξέρουμε έχει τελειώσει και βρισκόμαστε σε έναν de facto διπολικό κόσμο.